قم در آستانه مأموریتی تاریخی؛ لزوم همافزایی ملی برای بدرقهای در شأن امت

فاطمه سادات محمدی
آیا برای “بزرگترین تشییع قرن” آمادهایم؟
آستان بهارستان؛ تنها چهار روز تا یکی از تاریخیترین و حساسترین لحظات معاصر شیعه باقی مانده است. قم، شهرِ قیام و خاستگاه انقلاب، قرار است میزبان پیکر «قائد شهید امت» باشد. اما مشاهدات میدانی بعداز ظهر امروز در مسیر بلوار پیامبر اعظم(ص) تا مسجد مقدس جمکران، نه یک آمادهسازی در ترازِ «تشییع میلیونی»، که تصویری از یک ناباوری و سکون نگرانکننده را ترسیم میکند.
گزارشهای میدانی از مسیر تشییع، از خلأهای زیرساختی جدی حکایت دارد. در حالی که مسئولان ارشد شهری از آمادگی سخن میگویند، در واقعیت امر، هنوز ابتداییترین نیازهای رفاهی نظیر سرویسهای بهداشتی، ایستگاههای تأمین آب و محل استقرار موکبها تعیین تکلیف نشده است. نبودِ حتی یک نماد و بنر در مسیر، و عدم پیشبینی تمهیدات لازم برای اسکان صدها هزار نفر و گلایه موکبداران از بلاتکلیفی در جانمایی موکب خود، مواردی است که نمیتوان بهسادگی از کنار آن گذشت.
تجربه نیمهشعبانهای گذشته نشان داده که قم با وجود تمام تلاشها، در مدیریت جمعیتهای انبوه همچنان با چالشهای ساختاری دستبهگریبان است. حال که قرار است جمعیتی فراتر از همیشه در این مسیرِ گرم و بدون سایهبان حاضر شوند، آیا زیرساختهای فعلی تابآوری لازم را دارند؟
تأخیر در تخصیص بودجههای عمرانی از سوی وزارت کشور و کوتاهی در آمادهسازی فضای پیرامونی مسجد جمکران، اکنون مانند یک «بمب ساعتی» عمل میکند که اگر فکری به حال آن نشود، شأن این تشییع عظیم را تحتالشعاع کمبودهای لجستیکی قرار خواهد داد.
تنها اقدام در مسیر بلوار پیامبراعظم(ص) صاف و هموار کردن مسیر و گذاشتن بلوکهای بتنی در مسیر زیرگذر و روگذرها به منظور حفظ جان مردم است و حتی اقدامات در حد نیمه شعبان انجام نشده است.
مدام این سوال به ذهن خطور میکند که آیا این مسیر جایی هست که بزرگترین اتفاق قرن در آن محقق شود؟
در آستانه رخدادی بزرگ و تاریخی که قلب تپنده تشیع و کانون انقلاب اسلامی را به سوگ و خروش واداشته است، شهر مقدس قم در معرض یک آزمون بزرگ قرار گرفته است. تشییع باشکوه قائد شهید امت، تنها یک مراسم آیینی نیست، بلکه صحنهای از وفاداری، عزت ملی و انسجام اسلامی است که تمامی جهان اسلام به تماشای آن نشستهاند.
فراتر از توان یک استان؛ ضرورت ورود فوری همه ظرفیتهای ملی
حجم عظیم جمعیت مشتاق که از سراسر کشور برای این بدرقه تاریخی راهی قم میشوند، نیازمند زیرساختهایی است که فراهم کردن آن تنها در توان استان قم نیست و این شهر از پس این بار سنگین برنمیآید.
مدیریت بحران در گرما و فشردگی جمعیت
بسیج ملی؛ مسئولان محترم استانی باید واقعیتِ «عدم تواناییِ یکتنه» را بپذیرند. از وزارت کشور و ستادهای بحرانِ استانهای همجوار، بهویژه تهران، تقاضا شود فوراً امکاناتِ سیار، تانکرهای آب، تجهیزات اسکان و خدمات شهری را به قم گسیل کنند.
مسئولان باید از «ارائه گزارشهای ویترینی» دست بردارند و با مردم صادقانه سخن بگویند تا خیرین و نهادهای مردمی نیز بدانند دقیقا در چه حوزهای (آب، اسکان، تغذیه) به کمک نیاز است.
این مراسم، فراتر از یک آیین تشییع، سبب افزایش قدرت و حیثیت و آبروی نظام و مکتب تشیع در برابر دیدگان جهانیان است.
وقت تنگ است؛ برای ادای دین به این رهبر بزرگ، باید از همین لحظه «جنگ مدیریت و خدمات» در قم آغاز شود.
این مراسم، نیازمند حضور فوری و عملیاتیِ مجموعهای از ظرفیتهاست:
– کمک استانداریها و شهرداریهای دیگر استانها
– فراخوان فوری اعزام موکبداران، نیروهای خدماتی و جهادی از سراسر کشور
– تأمین فوری امکانات رفاهی، بهداشتی، حملونقل و اسکان
– استقرار حداقل ۴۰۰ چشمه سرویس بهداشتی سیار، آبرسانی، سایهبان و تجهیزات خنککننده در مسیر
– نصب علائم، بنرها و اطلاعرسانی میدانی گسترده
– تقویت ناوگان امدادی، اورژانس و تیمهای مدیریت بحران
– استقرار ماشینهای آبپاش
توجه ویژه به اقشار آسیبپذیر در ازدحام جمعیت
یکی از ضرورتهای اجتنابناپذیر این مراسم، اتخاذ تدابیر ویژه برای گروههای آسیبپذیر است. کودکان، سالمندان، بانوان باردار و بیماران و افراد دارای معلولیت توان تحمل شرایط سخت و فشردگی جمعیت را ندارند. ضروری است فضاهایی آرام، مجهز به تجهیزات پزشکی و خنککننده، مانند موکبهایی که برای تجمعات شبانه و استقرار در نظر گرفته شده است، پیشبینی و اعلام گسترده شود.
جلوگیری از سوءاستفاده دشمن
دشمنان این نظام، بیصبرانه در پی آنند تا از هرگونه بی نظمی، نابسامانی و حتی کمبودهای جزئی، تصویری از ناکارآمدی ارائه دهند. پاسخ به این توطئه، تنها در گرو مدیریت هوشمندانه و برگزاری مراسمی است که در آن «کرامت زائر» حفظ شود.
انتظار می روید مسئولان این مراسم را به نمادی از وحدت و قدرت تبدیل کنند. وقت تنگ است و چشمهای مشتاق به این مسیر دوخته شده؛ این مراسم میتواند به نماد وحدت، بلوغ و وفاداری ملت ایران تبدیل شود؛ کوچکترین کوتاهی این حماسه تاریخی را با تلخی و حسرت همراه میکند.پایان پیام/۱۱۰



