قم در مسیر توسعه انرژی خورشیدی؛ از واگذاری ۴۸ ساعته زمین تا تولید برق در اراضی کماستفاده

اختصاص پنج هزار هکتار زمین برای مزارع خورشیدی
به گزارش خبرنگار آستان بهارستان، به مناسبت روز خبرنگار، تور رسانهای مدیریت امور اراضی سازمان جهاد کشاورزی استان قم با حضور جمعی از خبرنگاران برگزار شد.
در این تور رسانهای، خبرنگاران از یک پروژه تغییر کاربری قانونی و همچنین یک پروژه واگذاری اراضی بازدید کردند و در ادامه در نشست رسانهای رئیس و معاون سازمان جهاد کشاورزی استان قم حضور یافتند.
توسعه انرژیهای تجدیدپذیر، واگذاری اراضی ملی و دولتی، حفظ کاربری اراضی کشاورزی، وضعیت چاههای کشاورزی، ظرفیت واحدهای تولیدی و صنایع تبدیلی و روند سرمایهگذاری در نیروگاههای خورشیدی از مهمترین محورهای مطرحشده در این نشست بود.
خبرنگاری مسئولیتی سنگین و همراه با هنر است
سجاد چهرگانی رئیس سازمان جهاد کشاورزی استان قم در ابتدای سخنان خود با تبریک روز خبرنگار به اصحاب رسانه اظهار کرد: فعالیت رسانهای یک مأموریت و مسئولیت بسیار خطیر است و خبرنگاری دو وجه مهم دارد.
وی افزود: وجه نخست خبرنگاری، صداقت، سلامت و انتقال درست پیام، خبر و موضوع به جامعه هدف است و وجه دوم، نحوه انتقال این پیام است که خود یک هنر محسوب میشود.
رئیس جهاد کشاورزی قم ادامه داد: گاهی یک خبر در حد تیتر میتواند پیام خود را به مخاطب منتقل کند، اما در برخی موارد لازم است توضیحات بیشتری ارائه شود و از تصویر، کلیپ ویدئویی یا اینفوگرافیک برای انتقال بهتر مطلب استفاده شود.
وی با قدردانی از تلاش خبرنگاران گفت: آنچه در یک مجموعه تخصصی و دستگاه اجرایی اتفاق میافتد، زمانی میتواند برای جامعه قابل استفاده باشد که اصحاب رسانه آن را به شکل مناسب و هنرمندانه به مخاطبان منتقل کنند.
جهاد کشاورزی؛ مجموعهای با مأموریتهای گسترده
رئیس سازمان جهاد کشاورزی استان قم با اشاره به گستردگی مأموریتهای این مجموعه گفت: خانواده جهاد کشاورزی مجموعهای بسیار گسترده است و اداره کل منابع طبیعی، اداره کل دامپزشکی، تعاون روستایی، پشتیبانی امور دام و مجموعههای مرتبط در این خانواده قرار دارند.
وی افزود: در درون جهاد کشاورزی نیز وظایف بسیار متنوعی تعریف شده است و همه این بخشها باید با تعامل داخلی مناسب، مطالبات بیرونی و تکالیف سازمانی خود را به خوبی انجام دهند.
وی با اشاره به حوزه زمین نیز اظهار کرد: در حوزه اراضی، دو مجموعه منابع طبیعی و مدیریت امور اراضی ورود دارند و همپوشانی و تعامل خوبی میان این دو مجموعه وجود دارد.
۵۶ هزار هکتار زمین برای مزارع خورشیدی در کشور
چهرگانی با اشاره به توسعه مزارع خورشیدی در کشور گفت: یکی از موضوعاتی که در این ایام بیشتر مورد توجه قرار گرفته، بحث پنلها و مزارع خورشیدی است.
وی افزود: در کشور حدود ۵۶ هزار هکتار زمین برای مزارع خورشیدی تخصیص یافته است و با توجه به موقعیت و ظرفیت استان قم، نزدیک به ۵ هزار هکتار از این اراضی در قم تخصیص یافته است.
وی ادامه داد: از این میزان، حدود یک هزار و ۶۰۰ هکتار وارد مرحله عملیاتی شده که نزدیک به یکسوم اراضی تخصیصیافته است و بخشی از این طرحها نیز به بهرهبرداری رسیده و بخش دیگری به زودی وارد مدار خواهد شد.
ضرورت حرکت به سمت انرژیهای تجدیدپذیر
رئیس جهاد کشاورزی قم با اشاره به اهمیت توسعه انرژی خورشیدی اظهار کرد: جایگزینی برق تجدیدپذیر با گاز ارزش بسیار بالایی دارد و میتوان این انرژی را در بخشهای مسکونی، صنعتی و کشاورزی مورد استفاده قرار داد.
وی افزود: یکی از آثار مهم استفاده از انرژیهای تجدیدپذیر، کمک به مدیریت محیط زیست است و در کنار آن میتوان سرمایههای ارزشمند کشور را برای نسلهای آینده حفظ کرد.
وی با بیان اینکه کشور با تأخیر وارد حوزه توسعه انرژی خورشیدی شده است، گفت: باید برای توسعه دانش و فناوری در این حوزه بیشتر تلاش کنیم و پژوهش و توسعه را در ابتدای مسیر قرار دهیم.
هشدار درباره آینده پنلهای خورشیدی
چهرگانی با اشاره به فناوریهای مورد استفاده در پنلهای خورشیدی گفت: امروز بخش قابل توجهی از پنلهای مورد استفاده از سلولهای سیلیکونی تشکیل شدهاند و اگر با همین رویکرد تکراری و گسترده حرکت کنیم، در آینده با حجم قابل توجهی از ضایعات و زبالههای صنعتی مواجه خواهیم شد.
وی افزود: میزان کارایی سلولهای سیلیکونی در بهترین شرایط حدود ۱۲ درصد و در حالت عمومی حدود ۹ درصد عنوان میشود، در حالی که فناوریهای پیشرفتهتری در دنیا وجود دارد و در کشور نیز از نظر علمی روی آنها کار شده، اما هنوز به شکل تجاری و عملیاتی گسترده مورد استفاده قرار نگرفته است.
وی تأکید کرد: باید به سمت فناوری روز حرکت کنیم و نباید زمانی به فکر توسعه فناوریهای جدید بیفتیم که فاصله کشور با دنیا زیاد شده باشد.
تجربه واگذاری زمین در ۴۸ ساعت
رئیس جهاد کشاورزی قم یکی از اقدامات مهم استان را تسهیل فرآیند واگذاری زمین برای مزارع خورشیدی دانست و گفت: در بسیاری از طرحهای تولیدی، سرمایهگذار باید از مراحل و استعلامهای متعدد عبور کند و این فرآیند گاهی آنقدر طولانی میشود که طرح توجیه اقتصادی خود را از دست میدهد.
وی ادامه داد: برای مزارع خورشیدی در استان قم یک مسیر میانبر و ویژه تعریف شده است و ما تجربه واگذاری ۴۸ ساعته زمین را داشتهایم.
وی توضیح داد: در این فرآیند ظرف ۴۸ ساعت زمین بازدید، بررسی، تأیید و صورتجلسه میشود و برای احداث مزرعه خورشیدی در اختیار سرمایهگذار قرار میگیرد.
این مقام مسئول در حوزه کشاورزی استان قم افزود: در یکی از این موارد، زمینی در حدود ۴۰۰ هکتار در این فرآیند قرار گرفته است.
نظارت سهماهه بر اراضی واگذار شده
وی درباره نظارت بر طرحهای واگذار شده گفت: نظارت مستمر بر همه واگذاریها انجام میشود و گزارشهای نظارتی کمیسیون مربوطه هر سه ماه یکبار مورد بررسی قرار میگیرد.
وی تصریح کرد: اگر سرمایهگذار در زمین واگذار شده عملیات قابل قبول انجام نداده باشد، واگذاری لغو خواهد شد و زمین در اختیار سرمایهگذار بعدی قرار میگیرد.
رئیس سازمان جهاد کشاورزی استان قم تأکید کرد: زمین نباید صرفاً در اختیار افراد باقی بماند و در صورت انجام نشدن تعهدات، فرآیند لغو واگذاری انجام میشود.
جنگ و محدودیت واردات، اجرای طرحهای خورشیدی را تحت تأثیر قرار داد
وی در ادامه به مشکلات ایجادشده برای برخی سرمایهگذاران اشاره کرد و گفت: در پی جنگ و محدودیتهای ایجادشده، برخی سرمایهگذاران خرید تجهیزات خود را انجام داده و اسناد آن را نیز ارائه کردهاند، اما نتوانستهاند تجهیزات خریداریشده را وارد کشور کنند.
وی افزود: در برخی موارد کشتی حامل تجهیزات چند بار بندر خود را تغییر داده و همین مسئله باعث تأخیر در اجرای طرحها شده است.
چهرگانی گفت: عمده سازهها و پنلهای خورشیدی همچنان وارداتی هستند و کشور در گذشته زیرساخت تولید کافی برای آنها نداشته است، هرچند اقداماتی برای ایجاد ظرفیت تولید داخلی در حال انجام است.
برنامه جهاد کشاورزی برای تأمین برق چاههای کشاورزی با پنل خورشیدی
وی با اشاره به وضعیت منابع آب استان قم اظهار کرد: قم اقلیم خاصی دارد و بخش قابل توجهی از آب مورد نیاز آن از منابع آب زیرزمینی و چاهها تأمین میشود.
وی افزود: حدود هزار و ۵۰۰ حلقه چاه در استان وجود دارد که مشخصات فنی و تأسیسات آنها در حال بررسی است تا با اصلاح برخی تجهیزات، میزان مصرف برق کاهش و بازدهی افزایش پیدا کند.
رئیس سازمان جهاد کشاورزی استان قم گفت: برنامه این است که چاههای کشاورزی در قالب یک برنامه زمانبندی شده به سمت تأمین برق از طریق پنلهای خورشیدی هدایت شوند و از ظرفیتهای حمایتی و تشویقی نیز در این مسیر استفاده شود.
۴۸ هزار هکتار برای انرژی خورشیدی تخصیص یافته است
سید رضا مرتضوی معاون سازمان جهاد کشاورزی استان قم نیز در این نشست با اشاره به اقدامات انجامشده در زمینه واگذاری اراضی ملی و دولتی به طرحهای انرژی پاک و تجدیدپذیر اظهار کرد: در طول سال گذشته حدود ۴۸ هزار هکتار از اراضی ملی و دولتی برای بخش انرژی خورشیدی تخصیص یافته است.
وی افزود: از این میزان حدود یک هزار و ۶۵۰ هکتار محقق شده، اسناد اجاره آنها تنظیم و زمین به سرمایهگذاران و بهرهبرداران تحویل داده شده است.
وی درباره عواید حاصل از واگذاری اراضی گفت: در سال جاری حدود ۲ میلیارد و ۶۸۰ میلیون تومان عواید اجاره اراضی واگذار شده در استان قم وصول شده است.
معاون سازمان جهاد کشاورزی استان قم همچنین عواید فروش را حدود ۳۷ میلیون تومان اعلام کرد و گفت: این مبالغ پس از انتقال قطعی اراضی واگذار شده به حساب خزانه دولت واریز شده است.
واگذاری ۱۲ مورد اراضی کشاورزی در سال ۱۴۰۵
وی با اشاره به واگذاریهای انجامشده در سال ۱۴۰۵ گفت: در این سال ۱۲ مورد واگذاری اراضی کشاورزی به مساحت نزدیک به ۸۵ هکتار از اراضی ملی و دولتی به بهرهبرداران متقاضی انجام شده است.
وی افزود: این واگذاریها شامل طرحهای مختلف کشاورزی و غیرکشاورزی از جمله انرژی خورشیدی، دامداری، مرغداری، فرآوری محصولات کشاورزی و صنایع تبدیلی بوده است.
مرتضوی درباره تغییر کاربری اراضی کشاورزی نیز گفت: هرگونه تغییر کاربری اراضی کشاورزی باید از طریق کمیسیون مربوط به تبصره یک ماده یک قانون حفظ کاربری اراضی کشاورزی انجام شود.
تولید سالانه ۱۵ میلیون قطعه جوجه در واحد مرغ مادر قم
در جریان بازدید خبرنگاران از یکی از واحدهای واگذار شده نیز ظرفیتهای تولیدی این مجموعه تشریح شد.
بر اساس توضیحات ارائهشده، این مجموعه در مجموع حدود چهار هکتار وسعت دارد و واگذاری آن در دو مرحله انجام شده است؛ بخش نخست در سال ۱۳۷۶ واگذار و در سال ۱۳۸۱ به بهرهبرداری رسیده و بخش دوم نیز در سال ۱۳۸۳ واگذار و در سال ۱۳۸۸ به بهرهبرداری رسیده است.
ظرفیت تولید این واحد حدود ۱۵ میلیون قطعه جوجه در سال اعلام شد که محصولات آن برای مرغداران گوشتی سراسر کشور ارسال میشود.
در این مجموعه هفت سالن وجود دارد که حدود ۵۶ هزار قطعه مرغ و خروس در آنها نگهداری میشود و هر واحد نیز حدود ۳۰ نیروی مستقیم دارد.
نیروگاه ۲۵۴ کیلوواتی بدون استفاده از وام احداث شد
در ادامه این تور رسانهای، خبرنگاران از یک نیروگاه خورشیدی بازدید کردند.
محمود صدیقپور، بهرهبردار پروژه پنلهای خورشیدی، درباره این طرح اظهار کرد: نیروگاه خورشیدی مورد بازدید دارای ظرفیت ۲۵۴ کیلووات است که در سال ۱۴۰۴ به بهرهبرداری رسیده است.
وی افزود: واگذاری زمین این نیروگاه در بهمنماه ۱۴۰۳ انجام شد و عملیات اجرایی، تیرگذاری و ساخت نیروگاه حدود پنج ماه به طول انجامید.
وی گفت: این نیروگاه با سرمایهگذاری شخصی و بدون استفاده از تسهیلات بانکی احداث شده است.
صدیقپور میزان سرمایهگذاری انجامشده در سال ۱۴۰۳ و ۱۴۰۴ را حدود ۷.۵ میلیارد تومان اعلام کرد و افزود: در آن مقطع هزینه احداث نیروگاههای خورشیدی مگاواتی حدود ۳۰ میلیارد تومان بود، اما با توجه به تغییرات نرخ ارز، هزینه احداث یک مگاوات نیروگاه اکنون به حدود ۸۰ میلیارد تومان رسیده است.
استفاده از زمین تخریبشده برای تولید برق خورشیدی
وی با اشاره به محل احداث این پروژه گفت: این زمین پیش از این توسط فعالیتهای معدنی تخریب شده بود و عملاً زمین قابل استفادهای محسوب نمیشد.
وی افزود: منابع طبیعی این زمین را پیش از این در اختیار فعالیتهای معدنی قرار داده بود و پس از آن، برای احداث نیروگاه خورشیدی مورد استفاده قرار گرفت.
بهرهبردار این پروژه ادامه داد: هدف این بود که برای احداث نیروگاه از زمینهای فعال و قابل استفاده کشاورزی استفاده نشود و از زمینی که پیش از این تخریب شده و قابلیت استفاده دیگری نداشته، برای تولید انرژی بهره گرفته شود.
تولید روزانه نیروگاه به شرایط آبوهوایی بستگی دارد
وی درباره میزان تولید برق نیروگاه اظهار کرد: نیروگاه ۲۵۴ کیلوواتی در طول سال میزان تولید متفاوتی دارد و در روزهای آفتابی تولید افزایش مییابد، در حالی که در زمستان و روزهای ابری میزان تولید کاهش پیدا میکند.
وی گفت: تولید روزانه نیروگاه در شرایط مناسب میتواند به حدود یک هزار و ۶۵۰ کیلووات برسد.
صدیقپور درباره نحوه فروش برق نیز افزود: برق تولیدی این نیروگاه از طریق بورس انرژی عرضه میشود و قیمت آن بر اساس شرایط عرضه و تقاضا تعیین میشود.
مدیر شرکت نمک نصر: ظرفیت نگهداری ۲۰ تن محصول داریم
در ادامه بازدید خبرنگاران از واحدهای صنایع تبدیلی، سید مرتضی حسینی مدیر شرکت نمک نصر نیز درباره فعالیت این مجموعه توضیحاتی ارائه کرد.
وی در پاسخ به پرسش خبرنگار درباره میزان تولید و ظرفیت مجموعه اظهار کرد: فعالیت این واحد در بخش صنایع تبدیلی و بستهبندی محصولات انجام میشود و ظرفیت نگهداری کالا در این مجموعه حدود ۲۰ تن است.
مدیر شرکت نمک نصر افزود: محصولاتی از جمله نشاسته و ادویهجات در این مجموعه نگهداری و بستهبندی میشود و فرآیند کنترل کیفیت نیز پیش از ورود محصول به سالن انبار انجام میگیرد.
وی توضیح داد: نمونهگیری و آزمایشهای لازم انجام میشود و مواردی مانند مواد نامحلول و سایر شاخصهای مورد نیاز بررسی میشود.
مدیر شرکت نمک نصر ادامه داد: بستهها به صورت کامل مورد بررسی قرار میگیرند و پس از تأیید نمونه و اطمینان از مطابقت با استاندارد، فرآیند بستهبندی انجام شده و محصول وارد سالن انبار میشود.
قم؛ یکی از استانهای فعال در توسعه انرژی خورشیدی
گفتنی است استان قم در کنار پیگیری موضوع حفظ اراضی کشاورزی، توسعه انرژیهای تجدیدپذیر را نیز در دستور کار قرار داده است.
اختصاص نزدیک به پنج هزار هکتار از اراضی برای مزارع خورشیدی، عملیاتی شدن بیش از یک هزار و ۶۰۰ هکتار از این اراضی، تجربه واگذاری ۴۸ ساعته زمین برای برخی طرحهای خورشیدی و احداث نیروگاههای کوچک مقیاس با سرمایهگذاری شخصی، بخشی از اقداماتی بود که در جریان این تور رسانهای مورد توجه قرار گرفت.
در کنار انرژی خورشیدی، ظرفیتهای تولیدی بخش کشاورزی، واحدهای مرغ مادر، صنایع تبدیلی، بستهبندی و فرآوری محصولات نیز از دیگر بخشهایی بود که خبرنگاران در این برنامه از نزدیک با آنها آشنا شدند.
این تور رسانهای به مناسبت روز خبرنگار برگزار شد و فرصتی برای آشنایی اصحاب رسانه با بخشی از ظرفیتهای بخش کشاورزی، روند واگذاری اراضی، طرحهای انرژی خورشیدی و فعالیت واحدهای تولیدی و صنایع تبدیلی استان قم فراهم کرد. پایان پیام/۱۱۰
فاطمه سادات محمدی













